“Ανάπτυξη και εφαρμογή μεθοδολογίας ελέγχου αυθεντικότητας και πιστοποίησης γεωγραφικής προέλευσης και παραγωγής αγροτικών προϊόντων & τροφίμων”
“Ανάπτυξη και εφαρμογή μεθοδολογίας ελέγχου αυθεντικότητας και πιστοποίησης γεωγραφικής προέλευσης και παραγωγής αγροτικών προϊόντων & τροφίμων”

Το έργο

Σκοπός του έργου είναι η δημιουργία αποτελεσματικού πλέγματος προστασίας εγχώριων αγροτικών προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας που υφίστανται αθέμιτο ανταγωνισμό (πρόβλημα ελληνοποιήσεων) με την αξιοποίηση καινοτόμου συνδυαστικής μεθοδολογίας πιστοποίησης αυθεντικότητας και γεωγραφικής προέλευσης στηριζόμενης αφενός στον προσδιορισμό λόγου σταθερών ισοτόπων αφετέρου δε στην πολυστοιχειακή ανάλυση.

  • Η ανάπτυξη τεχνογνωσίας σε θέματα επακριβούς διάγνωσης και διαχωρισμού της γεωγραφικής προέλευσης αγροτικών προϊόντων με εφαρμογή στα όσπρια που καλλιεργούνται στην περιοχή της Δυτικής Μακεδονίας (Φασόλια ΠΓΕ Γίγαντες-Ελέφαντες Πρεσπών, Φασόλια ΠΓΕ Γίγαντες-Ελέφαντες Καστοριάς, Φασόλια ΠΓΕ Πλακέ Μεγαλόσπερμα Πρεσπών) και την καλλιέργεια ρυζιού ποικιλίας “Καρολίνα” σε δύο διακριτές περιοχές (Περιοχή Αιτωλοακαρνανίας στην Δυτική Ελλάδα και Σερρών στην Κεντρική Μακεδονία)
  • Η εξεύρεση και o καθορισμός συγκεκριμένων ισοτοπικών λόγων (ισοτοπικό αποτύπωμα) ή/και χαρακτηριστικών στοιχειακών συγκεντρώσεων (στοιχειακό αποτύπωμα) οι οποίοι θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τον έλεγχο και την πιστοποίηση της γεωγραφικής προέλευσης των συγκεκριμένων αγροτικών προϊόντων.

Προκλήσεις

Ανταγωνιστικότητα

Η συνεχής αύξηση του ανταγωνισμού στην παγκοσμιοποιημένη αγορά τροφίμων σε συνδυασμό με την απαίτηση και προσδοκία των καταναλωτών για υψηλής ποιότητας προϊόντα, οδηγούν στην ανάγκη ανάπτυξης νέων εργαλείων και μεθοδολογιών για τον έλεγχο της ποιότητας και της αυθεντικότητας των τροφίμων.

Υφιστάμενη κατάσταση

Η μοναδικότητα των προϊόντων συγκεκριμένης γεωγραφικής ένδειξης βασίζεται εν πολλοίς σε υποκειμενικά ποιοτικά χαρακτηριστικά, δυσκόλως αποτυπούμενα σε τιμές φυσικοχημικών παραμέτρων. Αν και οι διαφοροποιημένες τιμές φυσικοχημικών παραμέτρων περιλαμβάνονται στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τέτοιων προϊόντων, εντούτοις δεν αποτελούν χαρακτηριστικά γεωγραφικής ένδειξης και δεν επιτρέπουν την διαφοροποίησή τους από ομοειδή προϊόντα.

φωτογραφία επεξήγησης λειτουργίας της εφαρμογής gr agro id gragroid

Περιορισμοί διακρίβωσης γεωγραφικής προέλευσης αγροτικών προϊόντων

Παρά το γεγονός ότι σήμερα υπάρχουν, και συνεπώς μπορούν να χρησιμοποιηθούν, διαφορετικές χημικές μέθοδοι για τον έλεγχο της σύστασης ή πιθανής νοθείας αγροτικών προϊόντων, αυτές παρέχουν περιορισμένη μόνο πληροφόρηση όσον αφορά την γεωγραφική τους προέλευση. Και αυτό γιατί η ανάπτυξη αναλυτικών τεχνικών ελέγχου αυθεντικότητας και πιστοποίησης γεωγραφικής προέλευσης αποτελεί, κατά γενική παραδοχή, ένα ιδιαιτέρως σύνθετο και πολύπλοκο πρόβλημα.

Αθέμιτος ανταγωνισμός

Η κυκλοφορία στην αγορά απομιμήσεων ή νοθευμένων προϊόντων δημιουργούν αθέμιτο ανταγωνισμό στα γνήσια προϊόντα. Έτσι, αποτελεί επιτακτική ανάγκη η ανάπτυξη ειδικών αναλυτικών τεχνικών και αντικειμενικών παραμέτρων που θα επιτρέπουν τον αποτελεσματικότερο  έλεγχο της γεωγραφικής προέλευσης των προϊόντων.

Επιστημονική ομάδα GR Agro ID

Μεθοδολογία

Οι ισοτοπικές μέθοδοι αποτέλεσαν ένα έξυπνο εργαλείο στη μάχη κατά της νοθείας των τροφίμων ήδη από τις αρχές τις δεκαετίας του ’90. Η μεθοδολογία αυτή στηρίζεται στο γεγονός ότι η σύσταση των προϊόντων συγκριμένης γεωγραφικής προελεύσεως συναρτάται άμεσα με τις συνθήκες και φυσικούς πόρους του περιβάλλοντος όπου αναπτύσσονται και οι οποίες χαρακτηρίζονται από συγκεκριμένες τιμές λόγου σταθερών ισοτόπων των στοιχείων C, N, και τελευταία και του S. Αυτή η διαφοροποίηση του λόγου των ισοτόπων οφείλεται σε διαφορές σε κινητικούς ή θερμοδυναμικούς παράγοντες (φυσικές ή/και (βιο-)χημικές διεργασίες) ενσωματώνοντας έτσι ακριβείς πληροφορίες σχετικά με το κλίμα, την απόσταση από τη θάλασσα, τις γεωγραφικές συντεταγμένες και τις εφαρμοζόμενες καλλιεργητικές πρακτικές. Κατά συνέπεια η ισοτοπική σύσταση των προϊόντων μιας συγκεκριμένης γεωγραφικής περιοχής θεωρείται σταθερή και χαρακτηριστική της προέλευσής τους αποτελώντας το ισοτοπικό τους αποτύπωμα “isotopic fingerprint”.

Συμπληρωματικά του ισοτοπικού αποτυπώματος η εξεύρεση και του στοιχειακού αποτυπώματος “elemental fingerprint” των εξεταζόμενων αγροτικών προϊόντων και τροφίμων μπορεί να αυξήσει σημαντικά την ακρίβεια και την διακριτική ικανότητα της εφαρμοζόμενης μεθοδολογίας ταυτοποίησης της γεωγραφικής προέλευσης. Πράγματι, η στοιχειακή περιεκτικότητα των φυτικών ιστών, όπως είναι αναμενόμενο, βρίσκεται σε άμεση συνάρτηση και συνεπώς αντικατοπτρίζει την διαθεσιμότητα και ύπαρξη των βιο-διαθέσιμων θρεπτικών στοιχείων των εδαφών στα οποία καλλιεργούνται.

Αποτελέσματα

Δημιουργία αξιολογημένου, λειτουργικού και αποτελεσματικού πλέγματος μεθοδολογιών ελέγχου και διακρίβωσης γεωγραφικής προέλευσης αγροτικών προϊόντων

Δημιουργία λειτουργικού και αποτελεσματικού πλέγματος μεθοδολογιών ελέγχου γεωγραφικής προέλευσης και πιστοποίησης εφαρμοζόμενης καλλιεργητικής τεχνικής κατά την παραγωγή αγροτικών προϊόντων.

Βελτίωση
ανταγωνιστικότητας

Βελτίωση της εξωστρέφειας και ανταγωνιστικότητας της εγχώριας αγροτικής παραγωγής.

small logo gr agro id gragroid

Αντιμετώπιση προβλήματος ελληνοποιήσεων

Προστασία προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας (ΠΟΠ, ΠΓΕ κ.α.) από αθέμιτο ανταγωνισμό (πρόβλημα ελληνοποιήσεων)

Αύξηση εισοδήματος των παραγωγών και βελτίωση του οικονομικού αποτελέσματος των επιχειρήσεων παραγωγής και διακίνησης αγροτικών προϊόντων

Αύξηση εισοδημάτων παραγωγών και επιχειρήσεων αγροτικών προϊόντων.